Warszawa w XIX w. i na początku XX w.

WarszawaDawno, dawno temu żył pewien rybak o imieniu Wars. Był on niezwykle pracowity, co wieczór wypływał na połów. Pewnego razu, podczas łowienia zauważył tajemniczą postać - syrenę Sawę. Olśniewała ona swoim pięknem oraz śpiewem. Zakochał się w niej od pierwszego wejrzenia i oświadczył się jej. Młodzi wzięli ślub w osadzie na rzeką Wisłą. Wioska od imion małżonków przyjęła nazwę Warszawa. Tak o powstaniu Warszawy opowiada słynna legenda.

https://wczasypolskie.pl/symbole-warszawy

W rzeczywistości aktualna stolica Polski powstała około XIV wieku. Pierwszy raz napomniał o niej Siemowit II w tytulaturze książęcej. Od tego czasu miasto rozrastało się coraz bardziej, nabierało coraz to większego znaczenia dla historii.

Okres XIX i XX wieku to z pewnością jeden z najtrudniejszych w dziejach tego miasta. Pod koniec XVIII wieku doszło do rozbiorów skutkiem czego było dołączenie Warszawy do zaboru Pruskiego. W 1813 roku podczas wojny Armii carskiej z Armią Napoleona Warszawa została zajęta przez wojska rosyjskie. Dwa lata później w 1815 roku podczas Kongresu Wiedeńskiego ustanowiono połączone unią personalną z Rosją Królestwo Polskie, którego stolicą była Warszawa. Królestwo to miało własną konstytucję, armię, skarb oraz urzędy, co pokazuje, że było dosyć autonomiczne. Warszawa rozrastała się coraz bardziej, między innymi pod względem liczby mieszkańców, ale także jeśli chodzi o sektor gospodarczy. Powstawały manufaktury, fabryki, gmachy pałaców, Uniwersytet Warszawski, towarzystwo kredytowe, czy Bank Polski. Wielu mieszkańców pracowało fizycznie, jeszcze inni zaczęli tworzyć organizacje patriotyczne i rozpoczynać myśl powstańczo-rewolucyjną.

Rządy Cara nie podobały się Polakom, a w szczególności nakaz użycia wojsk polskich do tłumienia powstań w Belgii, co poskutkowało wybuchem powstania listopadowego. W nocy z 29 na 30 listopada 1830 roku oddziały polskie wraz z pomocą cywili zaatakowały Arsenał i Belweder oraz zajęły stolicę. Rozpoczęło to wojnę Polski z Rosją. Odbyło się wiele bitew, w tym heroiczna bitwa na Woli, którą upamiętnił sam Adam Mickiewicz w "Reducie Ordona". Niestety pomimo zaciętej walki miasto skapitulowało, a wcześniejsze poczucie częściowej autonomii zanikło wraz z wkroczeniem wojsk rosyjskich, zniesieniem polskiej konstytucji oraz rusyfikacją urzędów.

32 lata po klęsce powstania styczniowego doszło do kolejnej próby wyrwania się spod Rosyjskiego jarzma. W nocy z 22 na 23 stycznia polscy partyzanci przystąpili do ataku na oddziały rosyjskie. Głównym powodem wybuchu powstania styczniowego była niechęć przed organizowaną przez Aleksandra Wielkopolskiego branką. Wraz z aresztowaniem dyrektora powstania Romualda Traugutta powstanie upadło. Przyniosło ono wiele strat w ludziach, konfiskaty majątków oraz liczne wywozy na Syberię.

Pomimo bardzo intensywnej rusyfikacji, która objawiała się głownie w edukacji (nauczano w języku rosyjskim, duży odsetek Polaków stanowili analfabeci), miasto rozwijało się. W XIX wieku doszło do wielu istotnych inwestycji, takich jak budowa pierwszego stałego stalowego mostu w 1864 roku, budowa hotelu europejskiego, budowa systemu wodociągów, czy chociażby wymiana lamp olejowych na oświetlenie gazowe. Dokonano również przebudowy Pałacu Saskiego oraz renowacji Pragi, do której zachęcano obywateli poprzez na przykład ulgi w podatkach.

Czas w Warszawie po powstaniu upływał pod hasłem pracy organicznej i pracy od podstaw. Ideologia ta promowana była między innymi przez Aleksandra Świętochowskiego. Odchodziła ona od walki zbrojnej, a skupiała się na pracy w celu osiągnięcia wyższego poziomu rozwoju gospodarki i życia. Ważnym momentem z tego okresu była likwidacja twierdzy warszawa w 1909 roku. W skutek krwawej niedzieli w Petersburgu w 1905 roku wybuchła w Warszawie rewolucja, co doprowadziło do licznych strajków i manifestacji robotników.

Okres XIX i początek XX wieku był niezwykle wymagający dla stolicy Polski. Przyniósł on dwa krwawe powstania, które poskutkowały ogromnymi stratami w ludziach i zniszczeniami miasta. Z drugiej strony samo miasto rozwinęło się bardzo w sektorze przemysłu jak i gospodarki. Pomimo wielu błędów strategicznych i organizacyjnych Warszawiakom nie da się odmówić siły charakteru.